FNV FEL GEKANT TEGEN ONTSLAG WERKNEMERS NA COLLECTIEVE ACTIES.
Aanstaande dinsdag, 5 april 2011, zal Henk van der Kolk,
voorzitter van FNV Bondgenoten, het verweerschrift gaan aanbieden bij het
UWV-kantoor Breda.
Het gaat om een verweerschrift tegen ontslag dat is aangevraagd voor één van de
werknemers van de Vlissingse Bootliedenwacht. Daar hebben werknemers in de
periode december-januari actie gevoerd voor hun CAO.
Hoewel de werkgever claimt het gaat om een ontslag vanwege verstoorde
arbeidsverhoudingen, is deze ontslagaanvraag volgens FNV rechtstreeks het gevolg
van de collectieve acties die de werknemers daar voerden. Als UWV deze
ontslagaanvraag in behandeling zou nemen, of erger nog, ermee zou instemmen, zou
dat de bijl zetten aan de wortel van het vakbondsrecht om collectieve acties te
organiseren.
Dat is dan ook in korte bewoordingen de strekking van het verweerschrift.
Korte samenvatting van wat vooraf ging
Eind 2010 en begin dit jaar zijn de acties die de Vlissingse Bootlieden voerden,
uitgebreid in de publiciteit geweest. Het ging hen om een betere CAO, met een
acceptabel werkrooster en goede bijbehorende arbeidsvoorwaarden.
Drie keer ging FNV in die periode naar de rechter.
De eerste keer was dat omdat de werkgever de actievoerende werknemers ontslagen
had. Die ontslaggolf betekende een regelrechte aantasting van de rechten die
vakbondsleden hebben om actie te voeren. De ontslagen werden in een schikking,
die voor de ogen van de rechter getekend werd, ongedaan gemaakt.
De tweede keer daagde FNV Zeeland Seaports. Deze organisatie had namelijk
geregeld dat de Vlissingse Bootliedenwacht gebruik kon maken van
“onderkruipers”: bootlieden elders uit Nederland die het werk deden dat de
Vlissingse Bootlieden vanwege hun actie niet mochten doen of wilden doen.
De rechter oordeelde uiteindelijk dat FNV een procedurefout had gemaakt: FNV had
niet het pas opgerichte Zeeland Seaports NV voor de rechter moeten slepen, maar
“de gemeenschappelijke regeling” Zeeland Seaports. Daarom was de zaak niet
ontvankelijk. Ondertussen had Zeeland Seaports zelf het boetekleed al
aangetrokken en toegegeven dat ze met het regelen van stakingsbrekers fout
zaten.
De derde rechtszaak werd weer aangespannen tegen de Bootliedenwacht. Deze hield
de eigen actievoerende werknemers namelijk buiten de deur, omdat zij niet
volgens het door de werkgever opgelegde nieuwe rooster (en gewijzigde
arbeidsvoorwaarden) wilden werken. Bovendien wilde de werkgever geen loon
betalen, terwijl de werknemers wel bereid waren volgens hun oude rooster te
werken.
De rechter heeft begin februari 2011 de uitspraak gedaan dat de werkgever het
recht had om het rooster eenzijdig te wijzigen (over de andere
arbeidsvoorwaarden staat niets in het vonnis) en dat de gekozen actievorm gelijk
gesteld kon worden met volledig staken, dus dat geen loon hoefde te worden
doorbetaald.
FNV was onaangenaam verrast door dit vonnis en kan het nog altijd niet volgen.
Maar het vonnis lag er, en voor de actievoerende werknemers, die op dat moment
al ruim zes weken actie voerden, waren er weinig andere mogelijkheden dan
volgens het nieuwe rooster te gaan werken. Het was even niet anders.
Daar is de kous dan mee af, zou je kunnen denken. Maar de werkgever dacht daar
anders over. Hij had tijdens de acties al eens aangekondigd dat sommige
actievoerders na afloop van de acties voor hun baan moesten vrezen. Dat
dreigement is hij nu aan het uitvoeren. De eerste ontslagaanvraag vanwege
“verstoorde arbeidsverhoudingen” ligt nu bij UWV. Het ontslag van vier andere
mensen hangt in de lucht.
Het moge duidelijk zijn dat het ontslag van deze mensen terug te voeren is op
het feit dat zij hebben deelgenomen aan collectieve acties. Daarmee hebben ze de
werkgever “beledigd” en daarom wil de werkgever nu van ze af. Iets anders kan
FNV er niet van maken.
Als deze ontslagen door UWV zouden worden verleend, zou de bijl aan de wortel
worden gezet van één van de belangrijkste rechten die vakbondsleden hebben: het
recht om collectief actie te voeren. Hoe zouden werknemers nog voor hun belangen
kunnen opkomen, als zij na het voeren van rechtmatige acties gestraft kunnen
worden met ontslag?
Om het belang van het overeind houden van deze rechten te onderstrepen, biedt
voorzitter Henk van der Kolk van FNV Bondgenoten a.s. dinsdag zelf bij het
UWV-kantoor in Breda het verweerschrift aan dat voor de werknemer is opgesteld.
Het verweerschrift toont aan dat het aangevraagde ontslag niet gebaseerd is op
een verstoorde arbeidsrelatie tussen werknemer, maar te maken heeft met de
acties die zijn gevoerd. De conclusie is dan ook dat de ontslagaanvraag door UWV
niet in behandeling mag worden genomen.